Động từ bất quy tắc, phần 1 (Irregular verbs)
Dưới đây là danh sách một số động từ bất quy tắc ("irregular verbs") thông dụng, phù hợp với người học ở trình độ sơ cấp. Những động từ này xuất hiện thường xuyên trong hội thoại và văn viết hằng ngày.
PDF: Bảng động từ bất quy tắc PDF: bản in kèm nghĩa và bài tập có đáp án
1.Danh sách động từ bất quy tắc
1.1Hoạt động trí óc / giao tiếp
| Động từ nguyên thể | Simple Past | Quá khứ phân từ |
|---|---|---|
| think | thought | thought |
| tell | told | told |
| speak | spoke | spoken |
| know | knew | known |
| say | said | said |
| feel | felt | felt |
| show | showed | shown |
| hear | heard | heard |
| understand | understood | understood |
| teach | taught | taught |
| see | saw | seen |

Tự kiểm tra
1.2Hành động thể chất / di chuyển
| Động từ nguyên thể | Simple Past | Quá khứ phân từ |
|---|---|---|
| go | went | gone |
| come | came | come |
| leave | left | left |
| run | ran | run |
| meet | met | met |
| bring | brought | brought |
| take | took | taken |
| stand | stood | stood |
| catch | caught | caught |
| eat | ate | eaten |
| drink | drank | drunk |
| sleep | slept | slept |
| write | wrote | written |
| make | made | made |
| do | did | done |

Tự kiểm tra
1.3Thay đổi / giao dịch / thu nhận
| Động từ nguyên thể | Simple Past | Quá khứ phân từ |
|---|---|---|
| become | became | become |
| be | was were | been |
| begin | began | begun |
| get | got | got/gotten |
| give | gave | given |
| buy | bought | bought |
| pay | paid | paid |
| find | found | found |
| have | had | had |

Tự kiểm tra

2.Bảng động từ bất quy tắc thường gặp: 115 động từ V1, V2, V3 kèm nghĩa
Dưới đây là bảng 115 động từ bất quy tắc thường gặp nhất trong tiếng Anh (irregular verbs), xếp theo thứ tự chữ cái, mỗi động từ có đủ ba dạng: V1 (nguyên thể), V2 (dạng Past Simple, quá khứ đơn) và V3 (quá khứ phân từ, past participle), kèm nghĩa tiếng Việt. Hãy học 35 động từ in đậm trước: đây là những động từ được giải thích và luyện tập có audio ở đầu trang này. Các động từ khó hơn, xếp theo nhóm nghĩa và có bài tập, nằm ở động từ bất quy tắc phần 2 (B1) và phần 3 (B2). Muốn in ra giấy, hãy tải bảng động từ bất quy tắc PDF, có thêm năm bài tập và đáp án.
| V1 (nguyên thể) | V2 (Past Simple) | V3 (quá khứ phân từ) | Nghĩa |
|---|---|---|---|
| arise | arose | arisen | nảy sinh, phát sinh |
| be | was / were | been | là, ở |
| beat | beat | beaten | đánh, đánh bại |
| become | became | become | trở thành, trở nên |
| begin | began | begun | bắt đầu |
| bend | bent | bent | uốn cong, cúi xuống |
| bet | bet | bet | cá cược |
| bite | bit | bitten | cắn |
| blow | blew | blown | thổi |
| break | broke | broken | làm vỡ, làm gãy |
| bring | brought | brought | mang đến |
| build | built | built | xây dựng |
| burn | burnt / burned | burnt / burned | đốt, cháy |
| burst | burst | burst | nổ tung, vỡ tung |
| buy | bought | bought | mua |
| catch | caught | caught | bắt, bắt kịp (xe) |
| choose | chose | chosen | chọn |
| come | came | come | đến, tới |
| cost | cost | cost | có giá, tốn |
| cut | cut | cut | cắt |
| deal | dealt | dealt | giải quyết, chia (bài) |
| dig | dug | dug | đào |
| dive | dived (Mỹ: dove) | dived | lặn, nhảy xuống nước |
| do | did | done | làm |
| draw | drew | drawn | vẽ, kéo |
| dream | dreamt / dreamed | dreamt / dreamed | mơ |
| drink | drank | drunk | uống |
| drive | drove | driven | lái (xe) |
| eat | ate | eaten | ăn |
| fall | fell | fallen | ngã, rơi |
| feed | fed | fed | cho ăn |
| feel | felt | felt | cảm thấy |
| fight | fought | fought | đánh nhau, chiến đấu |
| find | found | found | tìm thấy |
| fly | flew | flown | bay |
| forbid | forbade | forbidden | cấm |
| forget | forgot | forgotten | quên |
| forgive | forgave | forgiven | tha thứ |
| freeze | froze | frozen | đóng băng, đông lạnh |
| get | got | got (Mỹ: gotten) | nhận được, có được |
| give | gave | given | cho, đưa |
| go | went | gone | đi |
| grow | grew | grown | lớn lên, trồng (cây) |
| hang | hung | hung | treo |
| have | had | had | có |
| hear | heard | heard | nghe thấy |
| hide | hid | hidden | trốn, giấu |
| hit | hit | hit | đánh, va vào |
| hold | held | held | cầm, giữ, tổ chức |
| hurt | hurt | hurt | làm đau, bị đau |
| keep | kept | kept | giữ |
| know | knew | known | biết |
| lay | laid | laid | đặt, để, đẻ (trứng) |
| lead | led | led | dẫn dắt, lãnh đạo |
| learn | learnt / learned | learnt / learned | học |
| leave | left | left | rời đi, để lại |
| lend | lent | lent | cho mượn |
| let | let | let | để, cho phép |
| lie | lay | lain | nằm |
| light | lit | lit | thắp, châm (lửa) |
| lose | lost | lost | mất, thua |
| make | made | made | làm, chế tạo |
| mean | meant | meant | có nghĩa là |
| meet | met | met | gặp |
| pay | paid | paid | trả (tiền) |
| prove | proved | proved / proven | chứng minh |
| put | put | put | đặt, để |
| quit | quit | quit | bỏ, nghỉ (việc) |
| read | read | read | đọc |
| ride | rode | ridden | đi (xe), cưỡi (ngựa) |
| ring | rang | rung | reo, rung (chuông) |
| rise | rose | risen | mọc, tăng lên |
| run | ran | run | chạy |
| say | said | said | nói |
| see | saw | seen | nhìn thấy |
| seek | sought | sought | tìm kiếm |
| sell | sold | sold | bán |
| send | sent | sent | gửi |
| set | set | set | đặt, thiết lập |
| shake | shook | shaken | lắc, rung |
| shine | shone | shone | chiếu sáng |
| shoot | shot | shot | bắn |
| show | showed | shown | cho xem, chỉ |
| shrink | shrank | shrunk | co lại |
| shut | shut | shut | đóng |
| sing | sang | sung | hát |
| sink | sank | sunk | chìm |
| sit | sat | sat | ngồi |
| sleep | slept | slept | ngủ |
| slide | slid | slid | trượt |
| smell | smelt / smelled | smelt / smelled | ngửi, có mùi |
| speak | spoke | spoken | nói (ngôn ngữ) |
| spend | spent | spent | tiêu (tiền), dành (thời gian) |
| spread | spread | spread | lan ra, trải ra |
| stand | stood | stood | đứng |
| steal | stole | stolen | ăn trộm |
| stick | stuck | stuck | dán, dính |
| sting | stung | stung | chích, đốt (ong) |
| strike | struck | struck | đánh, đình công |
| swear | swore | sworn | thề, chửi thề |
| sweep | swept | swept | quét |
| swim | swam | swum | bơi |
| swing | swung | swung | đung đưa |
| take | took | taken | lấy, mang đi |
| teach | taught | taught | dạy |
| tear | tore | torn | xé |
| tell | told | told | kể, bảo |
| think | thought | thought | nghĩ |
| throw | threw | thrown | ném |
| understand | understood | understood | hiểu |
| wake | woke | woken | thức dậy, đánh thức |
| wear | wore | worn | mặc, đội, đeo |
| weep | wept | wept | khóc |
| win | won | won | thắng |
| write | wrote | written | viết |
Dấu "/" nghĩa là cả hai dạng đều đúng (trừ was / were của be: chọn theo chủ ngữ). burnt, learnt gặp nhiều ở tiếng Anh Anh, tiếng Anh Mỹ hầu như chỉ dùng burned, learned. Cách nhớ bảng này theo nhóm và những cặp động từ người Việt hay nhầm nằm ở phần tiếp theo.
3.Cách học thuộc động từ bất quy tắc: 4 nhóm dễ nhớ và các cặp hay nhầm
Không ai học thuộc 115 động từ theo thứ tự chữ cái. Cách nhanh hơn là học theo nhóm có cùng kiểu biến đổi, mỗi lần một nhóm:
- V2 và V3 giống nhau. Đây là nhóm lớn nhất: keep, kept, kept, make, made, made, find, found, found. Thuộc nhóm này còn có mọi động từ có V2 tận cùng bằng -ought hoặc -aught: buy, bring, think, fight → bought, brought, thought, fought; catch, teach → caught, taught. Một số động từ đổi -d thành -t: send, sent, spend, spent, lend, lent, build, built.
- V3 tận cùng bằng -n hoặc -en: write, wrote, written, eat, ate, eaten, give, gave, given, take, took, taken, know, knew, known, see, saw, seen.
- Đổi nguyên âm i, a, u: begin, began, begun, drink, drank, drunk, sing, sang, sung, swim, swam, swum, ring, rang, rung. Gần với nhóm này là các động từ có V3 giống V1: come, came, come, run, ran, run, become, became, become.
- Cả ba dạng giống nhau: cut, put, let, hit, set, shut, cost, hurt, quit, bet, burst, spread. Khi đó, trạng từ chỉ thời gian hoặc đuôi -s cho biết câu ở hiện tại hay quá khứ: It costs 10 dollars (bây giờ), It cost 10 dollars (hôm qua).
Mẹo học: mỗi ngày học 10 động từ cùng nhóm, đọc to cả ba dạng thành một cụm (go, went, gone) và đặt một câu với V2. Sau một tuần, làm bài tập ở cuối trang để kiểm tra.
Các cặp động từ người Việt hay nhầm
- lend hay borrow? Tiếng Việt "mượn" và "cho mượn" chỉ khác nhau một chữ. lend, lent, lent là cho mượn: Nam lent me his bike. Mượn của ai đó là borrow, và đây là động từ có quy tắc: I borrowed a book from Nam, không nói I lent a book from Nam.
- say hay tell? Cả hai đều là "nói". tell, told, told thường có người nghe đứng ngay sau: She told me the news. (trừ vài cụm cố định như tell the truth, tell a story) say, said, said thì không: She said (that) she was busy. Không nói She said me.
- fell, felt hay filled? fall, fell, fallen là ngã, feel, felt, felt là cảm thấy, còn fill, filled (làm đầy) là động từ có quy tắc. Tương tự, left là V2 của leave (rời đi), còn lived là V2 của live (sống).
- lie hay lay? lie, lay, lain là nằm, lay, laid, laid là đặt xuống. Chữ lay vừa là V2 của lie vừa là V1 của lay, nên rất dễ nhầm. lie với nghĩa nói dối là động từ có quy tắc: lied, lied.
- find hay found? found là V2, V3 của find (tìm thấy), nhưng cũng là một động từ có quy tắc khác nghĩa là thành lập: The school was founded in 1990.
- Đừng thêm -ed cho động từ bất quy tắc: teached, buyed, catched đều sai, đúng là taught, bought, caught.
- Phát âm âm cuối: người Việt hay bỏ âm cuối, nhưng ở đây âm cuối cho biết thì của câu. Hãy đọc rõ âm /t/ trong felt, kept, left, slept. read ở dạng V2 và V3 viết giống V1 nhưng đọc như red, said vần với bed, won đọc như one.
4.V2, V3 của be, have, go, see, take: tra nhanh 20 động từ thường gặp
Bạn cần tra nhanh V2, V3 của một động từ cụ thể? Bảng dưới đây gồm 20 động từ bất quy tắc được tìm nhiều nhất, mỗi động từ có một câu ví dụ. Chữ in đậm là dạng được dùng trong câu.
| V1 | V2 | V3 | Ví dụ |
|---|---|---|---|
| be | was / were | been | She has been ill since Monday. (Cô ấy bị bệnh từ thứ Hai.) |
| have | had | had | We had pho for breakfast. (Bữa sáng chúng tôi ăn phở.) |
| do | did | done | Have you done your homework? (Bạn làm bài tập xong chưa?) |
| go | went | gone | They went to Da Lat last summer. (Hè năm ngoái họ đi Đà Lạt.) |
| make | made | made | My mum made a cake. (Mẹ tôi đã làm một cái bánh.) |
| see | saw | seen | I have never seen snow. (Tôi chưa bao giờ thấy tuyết.) |
| take | took | taken | He took a lot of photos. (Anh ấy chụp rất nhiều ảnh.) |
| get | got | got (Mỹ: gotten) | I got an email from Lan. (Tôi nhận được email của Lan.) |
| come | came | come | Nam came home late. (Nam về nhà muộn.) |
| give | gave | given | She gave me a book. (Cô ấy cho tôi một quyển sách.) |
| know | knew | known | I have known her for ten years. (Tôi quen cô ấy mười năm rồi.) |
| think | thought | thought | I thought you were at work. (Tôi tưởng bạn đang đi làm.) |
| write | wrote | written | This song was written in 1975. (Bài hát này được viết năm 1975.) |
| eat | ate | eaten | Have you eaten yet? (Bạn ăn cơm chưa?) |
| buy | bought | bought | We bought a new TV. (Chúng tôi đã mua TV mới.) |
| teach | taught | taught | My dad taught me to swim. (Bố dạy tôi bơi.) |
| understand | understood | understood | I understood everything. (Tôi hiểu hết.) |
| begin | began | begun | The class began at seven. (Buổi học bắt đầu lúc bảy giờ.) |
| run | ran | run | I ran five kilometres this morning. (Sáng nay tôi chạy năm cây số.) |
| show | showed | shown | He has shown me his photos. (Anh ấy cho tôi xem ảnh rồi.) |
show là động từ bất quy tắc chỉ ở V3: V2 là showed (có quy tắc), V3 thường là shown. Động từ không có trong bảng này? Hãy xem bảng 115 động từ ở trên.
Động từ bất quy tắc be: was, were, been
be là động từ duy nhất có hai dạng V2: was đi với I, he, she, it và danh từ số ít, were đi với you, we, they và danh từ số nhiều. V3 của be là been, luôn đi sau have, has hoặc had:
- I was at home yesterday. (Hôm qua tôi ở nhà.)
- The children were hungry. (Bọn trẻ đói bụng.)
- I have been to Hue twice. (Tôi đến Huế hai lần rồi.)
Cách chọn was hay were với từng chủ ngữ, và khi nào dùng did thay cho was/were, được giải thích chi tiết ở trang thì Past Simple (quá khứ đơn).
5.Khi nào dùng V2, khi nào dùng V3? 4 lỗi người Việt hay mắc
V2 dùng một mình, không cần trợ động từ, cho hành động đã kết thúc trong quá khứ (thì Past Simple). V2 giống nhau cho mọi ngôi (trừ be: was, were), không thêm -s với he, she, it: I went, she went, they went. Khi làm động từ chính, V3 không bao giờ đứng một mình: nó cần have, has, had hoặc một dạng của be đứng trước.
| Cách dùng | Ví dụ | Nghĩa |
|---|---|---|
| Past Simple: V2 | We saw the film yesterday. | Hôm qua chúng tôi xem phim đó. |
| Phủ định, câu hỏi: did + V1 | Did you see it? I didn't see it. | Bạn có xem phim đó không? Tôi không xem. |
| Present Perfect: have/has + V3 | I have never seen snow. | Tôi chưa bao giờ thấy tuyết. |
| Past Perfect: had + V3 | When we arrived, the bus had left. | Khi chúng tôi đến thì xe buýt đã đi mất rồi. |
| Câu bị động: be + V3 | My bike was stolen. | Xe đạp của tôi bị trộm mất. |
4 lỗi người Việt hay mắc với V2, V3
- Quên đổi động từ. Tiếng Việt chỉ thêm "đã" hoặc "hôm qua", còn động từ giữ nguyên. Tiếng Anh phải đổi chính động từ: Yesterday I went to school, không nói Yesterday I go to school.
- "Đã" không phải lúc nào cũng là V2. Tôi đã gặp anh ấy hôm qua có mốc thời gian nên dùng V2: I met him yesterday. Tôi đã gặp anh ấy rồi không nói lúc nào nên thường dùng have + V3: I have met him. Không dùng have + V3 với yesterday, last week, ago. Chi tiết ở trang Present Perfect hay Past Simple.
- Sau did dùng V1. did đã mang nghĩa quá khứ, nên động từ chính trở về nguyên thể: Did you buy the tickets?, không nói Did you bought. Tương tự: I didn't see him, không nói I didn't saw him.
- "Được", "bị" thường là dấu hiệu của câu bị động: be + V3. Ngôi nhà này được xây năm 1990 là câu bị động: This house was built in 1990. Không nói This house built in 1990 (thiếu was) hay was build (dùng V1). Cách chia câu bị động ở các thì xem trang câu bị động (passive voice).
6.Bài tập động từ bất quy tắc: 15 câu có đáp án
Bài tập 1. Điền hai dạng còn thiếu. Mỗi dòng chỉ cho sẵn một dạng.
| V1 | V2 | V3 | |
|---|---|---|---|
| 1 | take | ... | ... |
| 2 | ... | thought | ... |
| 3 | begin | ... | ... |
| 4 | ... | ... | written |
| 5 | ... | knew | ... |
| 6 | lend | ... | ... |
| 7 | ... | ... | eaten |
| 8 | ... | bought | ... |
| 9 | fall | ... | ... |
| 10 | ... | ... | left |
Bài tập 2. Mỗi câu có một lỗi mà người Việt hay mắc. Sửa lại cho đúng.
- Last Sunday we go to the zoo.
- Did you saw my phone?
- I lent a pen from my classmate.
- I have met him yesterday.
- This bridge built in 2005.
Đáp án bài tập 1: 1 took, taken · 2 think, thought · 3 began, begun · 4 write, wrote · 5 know, known · 6 lent, lent · 7 eat, ate · 8 buy, bought · 9 fell, fallen · 10 leave, left
Đáp án bài tập 2:
- Last Sunday we went to the zoo. Có mốc thời gian trong quá khứ nên động từ phải ở dạng V2.
- Did you see my phone? Sau did dùng V1.
- I borrowed a pen from my classmate. Mượn của ai đó là borrow, còn lend là cho mượn.
- I met him yesterday. Có yesterday thì dùng Past Simple, không dùng have + V3.
- This bridge was built in 2005. "Được xây" là câu bị động: was + V3.
Sai câu 6 hoặc 9 ở bài tập 1 (lent, fell), hay câu 3 ở bài tập 2? Đó chính là những cặp dễ nhầm ở phần cách học thuộc động từ bất quy tắc ở trên. Sai câu 2, 4 hoặc 5: xem lại 4 lỗi người Việt hay mắc với V2, V3.
Để in ra giấy, hãy tải bảng động từ bất quy tắc PDF có bài tập: toàn bộ bảng 115 động từ kèm nghĩa và năm bài tập có đáp án, từ điền dạng còn thiếu, chọn đáp án đúng, sửa lỗi đến dịch câu. Phần luyện tập có audio và chấm điểm ngay nằm trong các phần "Tự kiểm tra" ở trên.
7.Câu hỏi thường gặp
Ba dạng của động từ bất quy tắc (V1, V2, V3) là gì?
Động từ bất quy tắc có ba dạng: nguyên thể (V1), dạng Past Simple (V2) và quá khứ phân từ (past participle, V3). Hai dạng sau thường không tận cùng bằng -ed: "go - went - gone", "eat - ate - eaten", "buy - bought - bought". Dùng V2 đứng một mình cho hành động đã kết thúc: "I went home at six." Dùng V3 sau have, has hoặc had: "I have gone home." Không có quy tắc chung cho các dạng này, nên hãy học mỗi động từ theo bộ ba.
Went và gone khác nhau thế nào?
"Went" là dạng Past Simple (V2) của go và đứng một mình; "gone" là quá khứ phân từ (V3) và cần have, has hoặc had đứng trước. Nói "She went to Paris last year" và "She has gone to Paris", không phải "She has went to Paris" hay "She gone to Paris". Tiếng Việt dùng "đã đi" cho cả hai, nên cần chú ý trợ động từ have. Nhiều động từ bất quy tắc cũng vậy: "saw" và "seen", "did" và "done", "ate" và "eaten", "wrote" và "written".
Nói "I have went" hay "I have ate" có đúng không?
Không đúng: trong tiếng Anh chuẩn nói "I have gone" và "I have eaten", vì sau have phải dùng quá khứ phân từ (V3), không dùng dạng Past Simple (V2). "Went" và "ate" là V2 và đứng một mình: "I went home", "I ate breakfast". Sau have, has, had dùng V3: "We have gone home", "She has eaten breakfast". "I have went" có thể nghe thấy trong một số cách nói thân mật, nhưng không được chấp nhận trong văn viết chuẩn.
Động từ bất quy tắc nào có V2 và V3 giống nhau?
Nhiều động từ thông dụng có V2 và V3 giống nhau, như "buy - bought - bought", "think - thought - thought" và "make - made - made". Một số có ba dạng khác nhau, như "eat - ate - eaten", "see - saw - seen", "go - went - gone", và một số có V3 giống nguyên thể: "come - came - come", "run - ran - run". Vì vậy nói "I have come", không phải "I have came". Hãy học mỗi động từ theo bộ ba để biết nó thuộc nhóm nào.
Got hay gotten: quá khứ phân từ (V3) của get là gì?
Cả hai đều đúng: "gotten" là V3 thông dụng của get trong Anh-Mỹ, còn Anh-Anh dùng "got". Người Mỹ có thể nói "She has gotten a new job", còn người Anh nói "She has got a new job". Dạng Past Simple (V2) ở mọi nơi đều là "got": "I got a letter yesterday." Trong "have got" với nghĩa "có" ("I've got two sisters"), cả người Anh và người Mỹ đều dùng "got", không dùng "gotten".
Tiếng Anh có bao nhiêu động từ bất quy tắc? Có cần học hết 360 động từ không?
Tiếng Anh có khoảng 200 động từ bất quy tắc gốc. Các danh sách 360 hay 600 động từ tính thêm động từ ghép như understand, overcome, rebuild và nhiều từ hiếm gặp, nên bạn không cần học hết một lúc. Khoảng 100 động từ thông dụng nhất đã chiếm phần lớn các động từ bất quy tắc bạn gặp khi nói và đọc hằng ngày. Hãy học 35 động từ in đậm trong bảng trước, sau đó học hết 115 động từ trên trang này, rồi chuyển sang phần 2 và phần 3. Động từ ghép thường chia giống động từ gốc: understand, understood, understood giống stand, stood, stood; overcome, overcame, overcome giống come, came, come.
V2, V3 của be là gì?
V2 của be là was hoặc were, V3 là been: be, was/were, been. Was đi với I, he, she, it và danh từ số ít, were đi với you, we, they và danh từ số nhiều. Ví dụ: "I was tired yesterday." "They were at school." V3 been luôn đứng sau have, has hoặc had: "She has been to Da Nang twice." Không nói "I have was" hay "I been there".





