Second conditional (if-zin type 2)

«⁠Second conditional⁠» drukt hypothetische, irreële of onwaarschijnlijke situaties in het heden of de toekomst uit, en de denkbeeldige gevolgen daarvan.

1.Herhaling: hoofdzinnen en bijzinnen

1.1De basis

Een deelzin (clause) is een groep woorden met een onderwerp (subject) en een werkwoord (verb). Hij kan een hele zin (sentence) vormen - dan is het een hoofdzin (main clause) - of deel van een zin zijn, dus een bijzin (subordinate clause).
Een hoofdzin, ook wel onafhankelijke zin (Independent Clause) genoemd, drukt een volledige gedachte uit en kan op zichzelf staan als zin.
Een bijzin, ook wel afhankelijke zin (Dependent Clause) genoemd, heeft meer informatie nodig om een volledige zin te zijn: hij drukt geen volledige gedachte uit en kan niet op zichzelf staan; hij moet met een onafhankelijke zin worden verbonden.

Hoofdzin Bijzin
She will help me.
Ze zal me helpen.
If I ask her about it
Als ik het haar vraag
I would go for a walk.
Ik zou een wandeling maken.
If it weren't that cold
Als het niet zo koud was
We'll go out.
We gaan uit.
If the meeting ends
Als de vergadering afloopt
You'll pass the test.
Je haalt de toets.
If you study hard
Als je hard studeert

Er zijn verschillende soorten bijzinnen - zie het thema Clauses.
Een voorwaarde druk je normaal gesproken uit met een if - clause samen met een hoofdzin.
Voorwaardelijke zinnen (Conditional sentences / Conditionals) worden vaak ingedeeld in: Zero, First, Second, Third, Mixed en False.

1.2When en If

De woorden When en If lijken in veel talen op elkaar, maar in het Engels verschillen ze:

Voorbeeld Betekenis
If you come to my place tonight, we'll have dinner together.
Als je vanavond bij me langskomt, eten we samen.
= je komt misschien
When you come to my place tonight, we'll have dinner together.
Wanneer je vanavond bij me langskomt, eten we samen.
= je komt (dat staat al vast).

Test jezelf

Kies de juiste if-clause.
_____, I would bake fresh bread every morning.
Kies de juiste if-clause.
_____, he would sail across the Atlantic alone.
Kies de juiste if-clause.
_____, we would set up a telescope on the roof.

2.Second Conditional IRREËEL / Constructie

2.1Standaardvormen

Second conditional drukt hypothetische, irreële of onwaarschijnlijke situaties in het heden of de toekomst uit en de bijbehorende denkbeeldige gevolgen. Het gaat om situaties die onwaarschijnlijk zijn of in strijd zijn met de huidige werkelijkheid.
Gebruik were voor alle personen in de second conditional. In informeel taalgebruik is in de 1e en 3e persoon enkelvoud (singular) ook was mogelijk.

Regels en tijden Voorbeelden Context
If: Past Simple
Main: Future Simple in the Past
(would + base verb)
If I won the lottery, I would buy a house.
Als ik de loterij zou winnen, zou ik een huis kopen.

If she were here, she would help us.
Als ze hier was, zou ze ons helpen.

If I were rich, I would travel the world.
Als ik rijk was, zou ik de wereld rondreizen.
Onwaarschijnlijke hypothetische situatie en het denkbeeldige resultaat, onwaarschijnlijke toekomst
In strijd met de werkelijkheid in het heden (ze is hier niet)
Irreëel heden: ik ben nu niet rijk

Test jezelf

Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If I (know) _____ how to cook, I would prepare delicious meals.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If she (work) _____ from home, she would spend more time with her family.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If they (have) _____ children, they would move to a bigger house.

2.2Alternatieve vormen

Gebruik were voor alle personen in de second conditional. In informeel taalgebruik is in de 1e en 3e persoon enkelvoud (singular) ook was mogelijk.

Regels en tijden Voorbeelden Context
If: Past Progressive (Continuous)
Main: Future in the Past
(would + base verb)
If I were living in Paris, I would visit museums every day.
Als ik in Parijs woonde, zou ik elke dag naar musea gaan.
Hypothetische voortdurende situatie en het denkbeeldige gevolg: ik woon niet in Parijs.
If: Past Simple
could/might + base verb
If you tried harder, you could succeed.
Als je harder je best deed, zou het je kunnen lukken.

If it were sunny, we might go to the beach.
Als het zonnig was, zouden we misschien naar het strand gaan.
Hypothetisch vermogen of hypothetische mogelijkheid
Minder zeker hypothetisch resultaat / Het is nu eigenlijk niet zonnig.
If: Past Simple
Main: Future Progressive (Continuous) in the Past
would be + -ing
If I had more time, I would be traveling around the world.
Als ik meer tijd had, zou ik de wereld rondreizen.
Hypothetische voortdurende bezigheid: ik heb te weinig tijd en ik reis niet.

Test jezelf

Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If he (drive) _____ more carefully, he would avoid accidents.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If they (practice) _____ more, they could win the competition.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If he (ask) _____ for help, someone might assist him.

3.Gebruik

3.1Denkbeeldige of irreële situaties

Bij denkbeeldige of irreële situaties gaat het over het heden en de toekomst, maar over iets onmogelijks of heel onwaarschijnlijks. De nadruk ligt op algemene, tijdloze of voortdurende hypothetische situaties, vaak onmogelijk of uiterst onwaarschijnlijk (bijna als in een droom).
Zulke situaties kunnen betrekking hebben op het heden of op de toekomst in het algemeen (niet op een bepaald moment).
Gebruik were voor alle personen in de second conditional. In informeel taalgebruik is in de 1e en 3e persoon enkelvoud (singular) ook was mogelijk.

Voorbeeld Context
If I were a bird, I would fly everywhere.
Als ik een vogel was, zou ik overal naartoe vliegen.
Ik kan nooit een vogel zijn - dit is pure verbeelding.
If she knew the answer, she would tell us.
Als ze het antwoord wist, zou ze het ons vertellen.
Ze weet het antwoord niet (irreële situatie in het heden).
If we had unlimited money, we'd never work again.
Als we onbeperkt geld hadden, zouden we nooit meer werken.
Onbeperkt geld is onmogelijk - dit is een fantasie.
If he were taller, he'd play basketball professionally.
Als hij langer was, zou hij professioneel basketballen.
Hij is niet lang (de werkelijkheid in het heden maakt hier een veronderstelling van).
If dogs could talk, they'd complain about their owners.
Als honden konden praten, zouden ze klagen over hun baasjes.
Honden kunnen niet praten - dit is een irreëel, speels idee.

Test jezelf

Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If gravity (not exist) _____ , we would float away into space.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If I (be) _____ 10 feet tall, I would need custom-made clothes and furniture.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If money (grow) _____ on trees, nobody would work ever again.

3.2Hypothetische gevolgen in de toekomst

Hypothetische gevolgen in de toekomst gaan over een bepaalde gebeurtenis in de toekomst die onwaarschijnlijk is, maar niet onmogelijk. Hier gaat het om een concrete onwaarschijnlijke situatie in de toekomst die theoretisch mogelijk is (kleine kans, maar niet uitgesloten, ze zou onder zeldzame omstandigheden kunnen gebeuren), en om een bepaald moment in de toekomst (vaak met een tijdsaanduiding).
Gebruik were voor alle personen in de second conditional. In informeel taalgebruik is in de 1e en 3e persoon enkelvoud (singular) ook was mogelijk.

Voorbeeld Context
If it snowed today, schools would close.
Als het vandaag sneeuwde, zouden de scholen dichtgaan.
Sneeuw is vandaag onwaarschijnlijk, maar niet onmogelijk - hier wordt het resultaat voorspeld.
If you missed the train, you'd have to take a taxi.
Als je de trein miste, zou je een taxi moeten nemen.
De trein missen kan gebeuren, maar het is niet de bedoeling - dit is een noodoplossing.
If they offered me the job, I'd accept it immediately.
Als ze me de baan aanboden, zou ik meteen ja zeggen.
Het aanbod komt misschien niet, maar als het komt, is dit de reactie.
If she won the competition, she'd get a scholarship.
Als ze de wedstrijd won, zou ze een beurs krijgen.
Winnen is onzeker, maar hier wordt het gevolg beschreven.
If the power went out tonight, we'd light candles.
Als vanavond de stroom uitviel, zouden we kaarsen aansteken.
Een stroomstoring is mogelijk, maar wordt niet verwacht - dit is het noodplan.

Test jezelf

Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If the power (go) _____ out during the exam tomorrow, students would retake it later.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If my flight (get) _____ cancelled tonight, I would drive to the meeting instead.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If I (find) _____ a $100 bill on the street today, I would donate it to charity.

3.3Dromen en wensen

Second conditional drukt onrealistische dromen of wensen uit die waarschijnlijk niet uitkomen.
Gebruik were voor alle personen in de second conditional. In informeel taalgebruik is in de 1e en 3e persoon enkelvoud (singular) ook was mogelijk.

Voorbeeld Context
If time travel existed, I would visit ancient Rome.
Als tijdreizen bestond, zou ik het oude Rome bezoeken.
Een wens over iets wat wetenschappelijk onmogelijk is.
If I were invisible, I would sneak into concerts for free.
Als ik onzichtbaar was, zou ik gratis concerten binnensluipen.
Een onmogelijk maar vermakelijk idee.
If I had superpowers, I would fly like Superman.
Als ik superkrachten had, zou ik vliegen zoals Superman.
Een speelse, onmogelijke droom.
If I could meet any celebrity, I would choose John Lennon.
Als ik een beroemdheid kon ontmoeten, zou ik John Lennon kiezen.
Een leuke, onrealistische wens om een beroemd persoon te ontmoeten.
If money were no object, I would buy an island.
Als geld geen rol speelde, zou ik een eiland kopen.
Een fantasie over onbeperkte rijkdom.

Test jezelf

Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If I (have) _____ magical powers, I would heal all sick children.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If I (own) _____ a private island, I would create a wildlife sanctuary.
Kies de juiste vorm van het werkwoord.
If I (can) _____ read minds, I would become the world's best negotiator.

3.4Beleefde verzoeken

Second conditional maakt verzoeken minder direct en beleefder.
Gebruik were voor alle personen in de second conditional. In informeel taalgebruik is in de 1e en 3e persoon enkelvoud (singular) ook was mogelijk.

Voorbeeld Context
If you had a minute, would you help me with this?
Als je even tijd had, zou je me hiermee willen helpen?
Een beleefde manier om hulp te vragen zonder eisend te klinken.
If it weren't too much trouble, could you pass me the salt?
Als het niet te veel moeite was, zou je me het zout kunnen aangeven?
Een zachtere manier om een klein verzoek te doen.
If you weren't busy, would you join me for lunch?
Als je niet druk was, zou je met me gaan lunchen?
Een vriendelijke uitnodiging in plaats van een directe vraag.
If you had the time, would you proofread my essay?
Als je tijd had, zou je mijn essay willen nalezen?
Een attente manier om een gunst te vragen.
If you could lend me some money, I would pay you back next week.
Als je me wat geld zou kunnen lenen, zou ik het volgende week terugbetalen.
Een voorzichtige en beleefde manier om een lening te vragen.

Test jezelf

Kies de juiste vraagvorm.
If you had time later, _____ my presentation?
Kies de juiste vraagvorm.
If it were possible, _____ extending the deadline?
Kies de juiste vraagvorm.
If you did not mind, _____ your car slightly?

4.Veelgestelde vragen

Wanneer gebruik je de second conditional (if-zin type 2) in het Engels?

De second conditional gebruik je voor denkbeeldige of onwaarschijnlijke situaties in het heden of de toekomst. De vorm is if + Past Simple, met would + infinitief zonder to in de hoofdzin (main clause): "If I had more money, I would buy a car" (ik heb het geld niet) of "If I won the lottery, I'd travel the world" (heel onwaarschijnlijk). Na if staat wel een verleden-vorm, maar het gaat over nu of later. De second conditional past ook bij dromen ("If I could fly, I would visit every country") en beleefde verzoeken: "If you had a minute, would you help me?"

If I was of if I were: wat is goed in de second conditional?

Allebei zijn goed: were is de standaardvorm voor alle personen (persons), en was kan ook bij I, he, she en it in informeel Engels. "If I were rich, I would travel the world" is dus altijd correct, en "If I was rich, I'd travel the world" hoor je vaak in de omgangstaal. Gebruik were in formele teksten en op examens, en in de vaste uitdrukking "If I were you". Bij you, we en they kan alleen were: "If you were here, you'd understand".

Is "If I would have more money, I would buy a car" goed in de second conditional?

Nee: in de second conditional hoort would in de hoofdzin (main clause), en na if staat de Past Simple. Zeg "If I had more money, I would buy a car", niet "If I would have more money, I would buy a car". Dit is een typische fout van Nederlandstaligen, want in het Nederlands kan "zou" ook in de als-zin: "Als ik meer geld zou hebben, zou ik een auto kopen". In het Engels blijft would in de hoofdzin. Ook een present-vorm na if klopt niet: "If I have more money, I would buy a car" mengt twee patronen.

Kun je in de second conditional could of might gebruiken in plaats van would?

Ja: in de hoofdzin (main clause) van een second conditional kan could of might in plaats van would staan. Could drukt een denkbeeldig vermogen of een mogelijkheid uit, might een minder zeker gevolg: "If you tried harder, you could succeed", "If it were sunny, we might go to the beach". Could kan ook na if staan, als verleden vorm van can: "If I could speak Japanese, I would work in Tokyo". Gebruik would voor een gevolg dat je als zeker voorstelt: "If I had a car, I would drive to work".

Wat betekent "If I were you" in de second conditional?

"If I were you" betekent "als ik jou was": met deze second conditional geef je advies. Je verplaatst je in de ander en zegt wat je zou doen: "If I were you, I would call her" betekent "als ik jou was, zou ik haar bellen". De situatie is denkbeeldig, want ik kan jou niet zijn, dus na if staat were. In de hoofdzin (main clause) staat would of wouldn't + infinitief zonder to: "If I were you, I wouldn't buy that car", niet "If I were you, I won't buy that car".

Klaar om dit onderwerp te oefenen?

Download de app en oefen dit onderwerp als een game — met XP, reeksen en directe feedback.